پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شمارهها | 361 |
| تعداد مقالات | 3,794 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,029,789 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,377,522 |
چمچلوسی: عروسک هِبه چاه در فرهنگ عامه مردم بهبهان | ||
| پژوهشنامۀ فرهنگ و ادبیات آیینی | ||
| مقاله 9، دوره 5، شماره 1 - شماره پیاپی 9، فروردین 1405 اصل مقاله (670.66 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/jcrl.2026.9554.1217 | ||
| نویسنده | ||
| ناهید جعفری دهکردی* | ||
| استادیار گروه صنایع دستی، دانشکده هنر و علوم انسانی ، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| چمچلوسی عروسکی است در فرهنگ مردم بهبهان که از مواد سادهای مانند چوب رختشور، پارچههای کهنه یا گونی ساخته میشد. در دوران خشکسالی، دخترکان با در دست داشتن این عروسک و خواندن ترانههایی تقلیدی از صدای باران، از مردم درخواست کمک میکردند؛ بخشی از نذورات به نیازمندان داده میشد و بخش دیگر همراه با عروسک به آب هبه میشد. هدف این پژوهش بررسی معنای اجتماعی، فرهنگی و مذهبی عروسک چمچلوسی و نقش آن در ارتباط میان انسان، طبیعت و منابع آبی است. این مطالعه با بهرهگیری از روش توصیفی-تحلیلی و ترکیب مطالعات اسنادی و میدانی به این سؤال پاسخ میدهد که: «چه ارتباط معنوی میان منابع آبی و عروسک چمچلوسی در فرآیند تمنای باران وجود دارد و این باورها چگونه در زندگی روزمره مردم بهبهان تأثیرگذار بودهاند؟» یافتهها نشان میدهند که مراسم بارانخواهی بهبهان با محوریت عروسک چمچلوسی نمونهای از همآمیزی باورهای کهن، آیینی و دینی با ابعاد فرهنگی و اجتماعی است. این آیین، ریشه در سنتهای باستانی و نقش زنان در کشاورزی دارد و از عروسک و هدیه آن به آب برای برقراری ارتباط نمادین با طبیعت و نیروهای ماورایی استفاده میکند. عروسک، نماد نیاز جمعی و تقاضای برکت است و آیینهای همراه آن، مانند چرخاندن توسط دختران یا حضور شخصیتهای مقدس، همبستگی اجتماعی و مشارکت جمعی را تقویت میکنند. این هدیه نمادین، بازتاب مادینگی، باروری و چرخه زندگی است و آیین چمچلوسی، برخلاف قربانیهای خشونتآمیز، با روشی صلحآمیز تعامل انسان با طبیعت و نیروهای ماورایی و تحقق خواسته جمعی برای نزول باران را نشان میدهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فرهنگ عامه؛ آیین بارانخواهی؛ عروسک بومی؛ باروری زمین؛ چمچلوسی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 348 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 60 |
||
نماد الکترونیک
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب