بررسی تأثیر سطوح تنش رطوبتی بر عملکرد، میزان اسانس و خصوصیات فیزیولوژیکی گیاه زوفایی (.Thymbra spicata L) | ||
| تنشهای محیطی در علوم زراعی | ||
| مقاله 13، دوره 11، شماره 4، 1397، صفحه 943-957 اصل مقاله (395.56 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/escs.2018.1081.1216 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه ملک ملکی* 1؛ نصرت اله عباسی2؛ ابراهیم شریفی عاشورآبادی3؛ مهرشاد براری2؛ محمد جواد زارع2 | ||
| 1دانشجوی اکولوژی گیاهان زراعی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام | ||
| 2عضو هیئتعلمی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام | ||
| 3دانشیار، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، بخش تحقیقات گیاهان دارویی و محصولات فرعی | ||
| چکیده | ||
| هدف انجام این آزمایش بررسی تغییرات عملکرد بوته، اسانس و برخی ویژگیهای فیزیولوژیک برگ دو اکوتیپ گیاه داروئی زوفایی به اعمال تنش رطوبتی بود. آزمایش در قالب طرح کرتهای خردشده بر پایه بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار و در دو سال (1395 و 1396) در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه ایلام انجام گرفت. کرتهای اصلی شامل سه سطح تنش رطوبتی (آبیاری نرمال، تنش ملایم و تنش شدید) و کرتهای فرعی دربرگیرنده فاکتور فرعی شامل دو اکوتیپ گیاه زوفایی بود. نتایج آزمایش نشان داد که سطوح مختلف تیمارهای تنش رطوبتی بر صفات موردبررسی ازجمله عملکرد خشک برگ و بوته، درصد و عملکرد اسانس، شاخص سطح برگ، ارتفاع بوته و رنگیزه های فتوسنتزی تأثیر معنیداری داشت. بهطوریکه افزایش فاصله آبیاری از آبیاری نرمال تا تنش شدید سبب کاهش معنیدار تمامی صفات مذکور شد. بیشترین عملکرد خشک برگ، بوته، شاخص سطح برگ و کلروفیل a در تیمار آبیاری نرمال و بیشترین میزان درصد و عملکرد اسانس، کلروفیل b، کلروفیل کل و کاروتنوئید در تیمار تنش ملایم حاصل گردید. با توجه به یافتههای آزمایش اکوتیپ ملکشاهی ازنظر عملکرد خشک برگ و بوته، درصد و عملکرد اسانس نسبت به اکوتیپ سومار برتری داشت. نتیجه بررسی دوساله آزمایش نشان داد که طی سال دوم به دلیل افزایش ارتفاع و شاخص سطح برگ بوته ها، میانگین صفاتی از قبیل عملکرد خشک برگ و بوته و عملکرد اسانس 1.7 درصد نسبت به سال اول آزمایش افزایش نشان داد. ازآنجاکه دو اکوتیپ مورد آزمایش در طبیعت بهصورت خودرو بوده و با شرایط اقلیمی ناپایدار و نامنظم بارشی سازگاری یافتهاند، بنابراین اعمال آبیاری منظم در کشت آنها بهصورت زراعی در مقایسه با ایجاد محدودیت آبی ملایم موجب پاسخ منفی این گیاه ازنظر درصد و عملکرد اسانس و سایر خصوصیات رشدی میگردد که در مدیریت زراعی آن باید در نظر گرفته شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آبیاری؛ رنگیزههای فتوسنتزی؛ زوفایی؛ عملکرد خشک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,827 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 912 |
||