پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شمارهها | 355 |
| تعداد مقالات | 3,969 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,578,841 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,731,363 |
بررسی تاثیر اندیشه های غلات شیعه بر سه نسخه از متون شبیه خوانی با تمرکز بر شخصیت محوری حضرت علی(ع) | ||
| پژوهشنامۀ فرهنگ و ادبیات آیینی | ||
| مقاله 4، دوره 4، شماره 2 - شماره پیاپی 8، مهر 1404، صفحه 67-90 اصل مقاله (623.07 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/jcrl.2025.8706.1184 | ||
| نویسندگان | ||
| فرهاد بردباری1؛ سید رضا حسینی* 1؛ محمدحسین ناصربخت2؛ صدیقه پورمختار1 | ||
| 1دانشگاه شاهد تهران | ||
| 2دانشگاه هنر تهران | ||
| چکیده | ||
| در دوران معاصر و بهخصوص چند دهه اخیر محققین تعزیه از زاویه و منظر دید خود شبیهخوانی و نسخ آن را بررسی و تحلیل نمودهاند و بارها به تاثیر ادبیات، اسطورهها و فرهنگ عامه ایران، چه قبل و چه بعد از اسلام در آن اذعان داشتهاند. پژوهشگران این مقاله ضمن توجه به این موضوع و با هدف شناخت تفکراتی که نسخه نویسان شبیه نامهها چه بهصورت مستقیم و یا غیر مستقیم از آنها استفاده نمودهاند؛ با طرح این پرسش، که اندیشهها و عقاید غلات شیعه چه تاثیری بر نسخهنویسان مجالس شبیهخوانی داشته است به بررسی تاثیر اندیشههای غلات شیعه بر سه نسخه از متون شبیه-خوانی(مجلس مولود کعبه، گوشه جوانمرد قصاب، مجلس شست بستن دیو) که با محوریت حضرت علی(ع) میباشد، پرداختند. غالیان یا غلات شیعه در قرون نخستین اسلامی افرادی بودند که به امام علی(ع) و فرزندانش، نسبت خدایی یا نبوت میدادند و علاوه بر ساختن روایات غیرواقعی و دروغین در مورد اهل بیت پیامبر(ص)، در توصیف آنان افراط می-کردند. امامان شیعه بارها علاوه بر اظهار تنفر از آنان به رد عقاید این گروهها پرداختند. غلو و زیادهروی در وصف شبیه-های امامان شیعه در بیشتر نسخههای شبیه خوانی و بهخصوص در این نسخههای مورد مطالعه مشهود میباشد. روش تحقیق در این مقاله توصیفی-تحلیلی میباشد و یافتههایی که نویسندگان این مقاله به آن دست یافتند در قالب پنج شاخصه اصلی عبارتند از: روایتهای غیر مستند، اتفاقات و معجزات خارق العاده، الوهیت، فرشتگان آسمانی و موجودات افسانه-ای. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شبیهخوانی (تعزیه)'؛ فرقههای تشیع'؛ غلات شیعه؛ فرهنگ عامه'؛ ' | ||
| مراجع | ||
|
قرآن کریم
نهجالبلاغه. (1378). ترجمه سید جعفر شهیدی. تهران: علمی و فرهنگی.
ابنمنظور، محمد بن مکرم. (1410ق). لسان العرب. ج 9. بیروت: دار صادر.
اسفندیاری، اسکندر. (1374). «پژوهشی درباره طوایف غلات تهران». تهران: سازمان تبلیغات اسلامی.
اسماعیلی، حسین. (1389). «تشنه در میقاتگه (متن و متن شناسی تعزیه، مجموعه لیتن)». تهران: معین.
بلوکباشی، علی. (1390). «تعزیهخوانی (حدیث قدسی مصایب در نمایش آیینی)» چاپ دوم. تهران: امیرکبیر.
بیضایی، بهرام. (1390). «نمایش در ایران». تهران: روشنفکران و مطالعات زنان.
پرویزی، فرحناز و همکاران. (1398). «واکاوی و نقد غلوآمیز درباره امامان (ع) در دو تفسیر عیاشی و قمی». دو فصلنامه علمی حدیثپژوهی. س11. ش22. صص339-360.
تمیمی آمدی، عبدالواحد بن محمد. (1383). غرر الحکم و درر الکلم. تهران: دانشگاه تهران.
جعفریان، رسول. (1390). «بررسی چند روایت تاریخی در باب غالیان عصر خلافت امام علی (ع)». پژوهشهای تاریخی. س3. ش4. صص2330.
حر عاملی، محمد بن حسن. (1414ق). وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه. بیروت: داراحیاء التراث العربی.
حنبل، احمد. (1411ق). مسند احمد. ج 1، بیروت: دارالفکر.
حیدری، سید کمال. (1391). غلو: حقیقت و اقسام آن. تهران: مشعر.
راغب اصفهانی، ابوالقاسم حسین بن محمد. (1404ق). المفردات فی غرایب القرآن. تهران: المکتبه المرتضویه.
راوندی، قطبالدین. (1388). خرایج و جرایح (جلوههای اعجاز معصومین). ترجمه غلامحسین محرمی. قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
شاذان، ابیالفضل. (1394). الفضائل ابن شاذان. ترجمه سید محمدحسین حسینی. تهران: آرایان.
شهیدی، عنایتالله. (1380). پژوهشی در تعزیه و تعزیهخوانی از آغاز تا پایان دوره قاجار در تهران. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی با همکاری کمیسیون ملی یونسکو در ایران.
شیخ مفید، محمد بن محمد بن نعمان عکبری. (1413ق). تصحیح اعتقادات الامامیه. قم: الموتمر العالمی لالفیه الشیخ المفید.
صالحپور، اردشیر. (1386). ساختمایهها و جانمایههای ادبی تعزیه. مجموعه مقالات نمایش گردهمایی مکتب اصفهان. تهران: فرهنگستان هنر.
صفری فروشانی، نعمتالله. (1378). غالیان کاوشی در جریانها و برآیندها. مشهد: آستان قدس رضوی.
عمید، حسن. (1386). فرهنگ فارسی عمید. تهران: امیرکبیر. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 395 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 119 |
||
نماد الکترونیک
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب