پیش بینی اثر سدسازی بر کمیت و کیفت آبخوان پایین دست سد (مطالعه موردی: سد ارداک در حوضه آبریز دشت مشهد، ایران) | ||
| آبخوان و قنات | ||
| دوره 5، شماره 1 - شماره پیاپی 8، آذر 1403، صفحه 169-182 اصل مقاله (953.43 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/jaaq.2025.7821.1073 | ||
| نویسندگان | ||
| فرشاد ثناگر دربانی1؛ علیرضا مقدم* 2؛ حمید عمرانیان خراسانی3؛ امیر حسین حسینی4؛ سید جواد سیدالحسینی5 | ||
| 1دانش آموخته کارشناسی ارشد، مهندسی عمران، دانشگاه خیام مشهد، مشهد، ایران | ||
| 2استادیار، گروه مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی، مجتمع آموزش عالی گناباد، گناباد، ایران | ||
| 3دانش آموخته کارشناسی ارشد، مدیریت منابع آب، دانشگاه تربیت مدرس تهران، تهران، ایران | ||
| 4دانش آموخته کارشناسی ارشد، مهندسی عمران، مهندسی منابع آب، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 5دانش آموخته کارشناسی ارشد، علوم و مهندسی آب، آبیاری و زهکشی، دانشگاه فردوس ی مشهد، مشهد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| منابع آب قابل استفاده برای بشر به دلیل توزیع نامتقارن و عدم قطعیت‌های ناشی از تغییرات اقلیمی با محدودیت‌هایی مواجه شده است. برای مقابله با این چالش‌ها، انسان به تدابیر مختلفی متوسل شده است. یکی از این تدابیر، کاهش عدم قطعیت در دسترسی به آب از طریق ساخت سدهای مخزنی و ایجاد مکان‌های ذخیره آب است. گرچه ساخت سد یکی از مهمترین دستاوردهای بشر محسوب می‌شود و مزایای بسیاری به همراه داشته است، اما تأثیرات منفی نیز بر وضعیت هیدرولوژی مناطق داشته است. یکی از این تاثیرات منفی، کاهش تغذیه آبخوان‌ها است. در این پژوهش، تاثیر سد ارداک بر وضعیت آبخوان دشت مشهد مورد بررسی قرار گرفته است. آبخوان دشت مشهد منبع اصلی تامین آب شرب، کشاورزی و صنعتی برای کلان‌شهر مشهد و همچنین شهرهای چناران، گلبهار و قوچان است. مطالعات محدودی در خصوص تاثیر سدها بر آبخوان‌ها وجود دارد؛ اما در این پژوهش تلاش شده است تا تاثیر ساخت سد ارداک بر کمیت و کیفیت آبخوان دشت مشهد به دقت بررسی شود. به همین منظور ابتدا میزان آب ورودی به رودخانه ارداک قبل از احداث سد بررسی و تحلیل شد. سپس با استفاده از نرم‌افزار VENSIM میزان افت آبخوان مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که با افزایش شعاع تاثیر سد ارداک تا محل پیزومتر شیرحصار، می‌توان میزان افت ناشی از احداث سد را مشاهده کرد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| آبخوان دشت مشهد؛ سد ارداک؛ نرم افزار VENSIM | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 795 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 457 |
||