ارزیابی سختی آب زیرزمینی دشت خرم آباد با استفاده از مدلهای هیبریدی مبتنی بر الگوریتم های فراابتکاری | ||
| آبخوان و قنات | ||
| دوره 5، شماره 1 - شماره پیاپی 8، آذر 1403، صفحه 125-138 اصل مقاله (967.67 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/jaaq.2025.8579.1083 | ||
| نویسندگان | ||
| حمیدرضا باباعلی1؛ ابراهیم نوحانی2؛ رضا دهقانی* 3 | ||
| 1دانشیار، گروه مهندسی عمران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خرم آباد، خرم آباد، ایران | ||
| 2استادیارگروه عمران، مرکز تحقیقات مواد و انرژی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران. | ||
| 3دکتری علوم و مهندسی آب، بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان لرستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، خرم آباد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در این پژوهش از مدل هیریدی رگرسیون بردار پشتیبان با الگوریتم های بهینه سازی موجک، کرم شب تاب و گرگ خاکستری به منظور برآورد میزان سختی آب زیرزمینی چاه ناصروند واقع در دشت خرم آباد استان لرستان استفاده شد. جهت مدل‌سازی از داده‌های کیفی چاه موجود شامل پارامتر هیدروژن کربنات (HCO3)، کلرید (Cl)، سولفات (So4)، منیزیم(mg)، کلسیم(ca) و سختی آب (TH) همگی بر حسب ppm در مقیاس زمانی ماهانه در طی سال آبی (1402-1382) بعنوان ورودی و میزان سختی آب زیرزمینی به عنوان خروجی مدل انتخاب گردید. به منظور ارزیابی عملکرد مدلها از معیارهای ارزیابی ضریب همبستگی، ریشه میانگین مربعات خطا، میانگین قدر مطلق خطا و ضریب نش ساتکلیف استفاده شد. همچنین جهت تحلیل نتایج مدلها از نمودار سری زمانی و باکس پلات و تیلور استفاده شد. نتایج نشان داد سناریو های ترکیبی در مدلهای مورد بررسی باعث بهبود عملکرد مدل می شود. مقایسه نتایج نشان داد مدل رگرسیون بردار پشتیبان – موجک عملکرد بهتری نسبت به مدل رگرسیون بردار پشتیبان-گرگ خاکستری در مدل‌سازی دارد، بگونه ای که مدل رگرسیون بردار پشتیبان – موجک با ضریب همبستگی 0/917، کمترین ریشه میانگین مربعات (ppm) 0/190، کمترین میانگین قدر مطلق خطا (ppm) 0/115 و بیشترین ضریب نش ساتکلیف 0/920 در مرحله صحت سنجی در اولویت قرار گرفت. درمجموع نتایج نشان داد استفاده از مدلهای هوشمند مبتنی بر رویکرد رگرسیون بردار پشتیبان می تواند رویکردی موثر در مدیریت کیفی آبهای زیرزمینی باشد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| آب زیرزمینی؛ خرم اباد؛ رگرسیون بردار پشتیبان؛ فراابتکاری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,676 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 556 |
||