بررسی پاسخ به گزینش مستقیم و غیر مستقیم صفات زراعی و مراحل زایشی در شرایط تنش کمآبی در سویا (.Glycine max L) | ||
| تنشهای محیطی در علوم زراعی | ||
| مقاله 5، دوره 16، شماره 4، 1402، صفحه 931-948 اصل مقاله (1.06 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/escs.2023.5191.2118 | ||
| نویسنده | ||
| حمید رضا بابائی* | ||
| استادیار پژوهش بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد | ||
| چکیده | ||
| کارائی گزینش مستلزم شناخت کامل و دقیق مولفههای ژنتیکی صفات زراعی در جمعیتهای اصلاحی است. با هدف بررسی مولفههای ژنتیکی صفات زراعی و زایشی، در سال 1392 در کرج، 50 ژنوتیپ سویا در دو محیط نرمال و تنش خشکی در قالب دو طرح بلوکهای کامل تصادفی کشت گردید. در طول مراحل رشد، مراحل زایشی و پس از رسیدن محصول صفات زراعی ارزیابی و ثبت گردید. بر اساس نتایج حاصله اغلب مولفههای ژنتیکی در دو محیط نرمال و تنش مشابه بود. اکثر ژنوتیپها زودرس و متعلق به گروه رسیدن 1 بودند. در بین خصوصیات مراحل زایشی بیشترین و کمترین میزان پیشرفت ژنتیکی در محیط نرمال 21.40 و 3.95 درصد و در محیط تنش 21.9 و 7.3 درصد بهترتیب مربوط به روز تا شروع پر شدن دانه و طول نسبی مراحل زایشی بود. در محیط نرمال بیشترین پیشرفت ژنتیکی 0.52 مربوط به تعداد غلاف در بوته و تعداد شاخه فرعی و کمترین پیشرفت ژنتیکی 0.14 مربوط به تعداد گره در ساقه بود. در محیط تنش نیز بیشترین و کمترین پیشرفت ژنتیکی 104/0 و 14/0 بهترتیب مربوط به تعداد غلاف در بوته و تعداد گره در ساقه بود. در بین صفات زراعی در شرایط نرمال بیشترین مقادیر پاسخ به گزینش غیرمستقیم عملکرد دانه به میزان 1.6 و 1.41 گرم به ترتیب از طریق وزن صد دانه و تعداد دانه در بوته و در شرایط تنش به میزان 1.04، 0.89 و 0.87 از طریق تعداد شاخه فرعی، تعداد دانه در بوته و وزن صد دانه بدست آمد. همچنین بر اساس شاخص انتخاب ژنوتیپ ایدهآل، پنج ژنوتیپ در گروه متحمل، هفت ژنوتیپ در گروه نیمه متحمل، 11 ژنوتیپ در گروه نیمه حساس و 27 ژنوتیپ در گروه حساس قرار گرفتند. ژنوتیپهای Roanak، Kabalovskaja و TMS به عنوان متحملترین و AGS 363، Hermen وKuban به عنوان حساسترین ژنوتیپها شناخته شدند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| پیشرفت ژنتیکی؛ شاخص انتخاب ژنوتیپ ایدهآل؛ صفات زراعی؛ صفات مراحل زایشی؛ کارائی گزینش؛ وراثتپذیری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 939 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 679 |
||