ارزیابی اکوتیپهای چاودار (.Secale cereale L) بومی ایران در شرایط تنش خشکی آخر فصل | ||
| تنشهای محیطی در علوم زراعی | ||
| مقاله 2، دوره 15، شماره 1، بهار 1401، صفحه 19-29 اصل مقاله (832.04 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/escs.2020.3507.1867 | ||
| نویسندگان | ||
| شکیبا شاهمرادی* ؛ ویدا قطبی | ||
| استادیار، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج | ||
| چکیده | ||
| بهمنظور بررسی تحمل به تنش خشکی در اکوتیپهای چاودار و شناسایی منابع ژنتیکی متحمل، تعداد 9 اکوتیپ چاودار، به همراه رقم تجاری چاودار دانکو، مورد ارزیابی قرار گرفتند. تحمل به تنش خشکی در دو آزمایش جداگانه در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در دو سال زراعی متوالی 96-1395 و 97-1396 در مزرعه تحقیقاتی موسسه اصلاح و تهیه نهال و بذر ارزیابی شد. آزمایش نرمال تا پایان دوره رشد آبیاری شد، درحالیکه آزمایش تنش تنها در دو مرحله کاشت و استقرار گیاه، آبیاری شد. صفات روز تا ظهور سنبله، روز تا گلدهی، سطح برگپرچمی، عملکرد دانه، عملکرد علوفه، وزن هزار دانه و شاخص های تحمل به تنش در اکوتیپ ها ارزیابی شد. تجزیه واریانس مرکب صفات نشان داد، تیمار تنش خشکی اثر معنی داری بر صفات فنولوژیکی داشت و بر اساس مقایسات میانگین، باعث تسریع مراحل فنولوژیکی گیاه شد. از سوی دیگر صفات عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیکی نیز کاهش معنی داری را تحت شرایط تنش خشکی نشان دادند (به ترتیب 83.29 و 29.66 درصد). نتایج تجزیه به مؤلفههای اصلی، نشان داد در هر دو سال اکوتیپ هایی که دارای مقادیر پایینتری در صفت روز تا ظهور سنبله بودند و یا بهعبارتدیگر زودرستر بودند شاخص تحمل بالاتری داشتند. درمجموع نتایج نشان داد که اکوتیپهای شماره 4 (KC13139)، 119 (TN06-243) و رقم دانکو نسبت به سایر اکوتیپهای چاودار تحمل بالاتری نسبت به تنش خشکی اعمالشده داشتند، لذا اکوتیپهای برتر این آزمایش بودند؛ بنابراین در راستای شناسایی و معرفی منابع ژنتیکی متحمل نسبت به تنش خشکی، میتوان از اکوتیپهای مذکور جهت ارزیابیهای تکمیلی و بهکارگیری در برنامههای بهنژادی بهره جست. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحمل؛ شاخص تنش؛ علوفه؛ عملکرد؛ منابع ژنتیکی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,088 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 909 |
||