اثر تنش خشکی آخر فصل بر برخی خصوصیات زراعی 20 رقم و لاین امیدبخش گندم نان | ||
| تنشهای محیطی در علوم زراعی | ||
| مقاله 2، دوره 13، شماره 3، پاییز 1399، صفحه 683-699 اصل مقاله (537.29 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/escs.2020.2226.1564 | ||
| نویسندگان | ||
| سجاد نصیری خلیل الهی1؛ شهریار ساسانی* 2؛ غلامحسین احمدی3؛ ماشاءاله دانشور4 | ||
| 1دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان | ||
| 2استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران | ||
| 3مربی پژوهشی، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران | ||
| 4استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان | ||
| چکیده | ||
| در این آزمایش، اثر تنش خشکی پایان فصل بر عملکرد و اجزای عملکرد 20 ژنوتیپ گندم نان شامل ارقام و لاینهای پیشرفته در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اسلام آباد غرب (مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه) در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی، در سه تکرار و دو محیط (بدون تنش و تنش خشکی آخر فصل) طی سال زراعی 91-1390 بررسی شد. تجزیه واریانس ساده نشان داد که بین ژنوتیپها از لحاظ هیچیک از صفات مورد بررسی در هر دو شرایط بدون تنش و تنش خشکی آخر فصل اختلاف معنیداری وجود نداشت. بر اساس تجزیه واریانس مرکب، تفاوت ژنوتیپها به استثنای تعداد دانه در سنبله، طول پدانکل، طول پنالتیمیت (دومین میانگره از بالای ساقه) و روز تا رسیدن فیزیولوژیک، از لحاظ سایر صفات معنیدار نبود. اثر تنش خشکی آخر فصل بر تمام صفات مورد مطالعه بجز عملکرد بیولوژیک، تعداد دانه در سنبله و طول پدانکل بسیار معنیدار بود. تنش خشکی میانگین تمام صفات مطالعه شده بجز طول پدانکل را کاهش داد. بیشترین اثر تنش خشکی، بر میزان عملکرد دانه بود که موجب کاهش 36/55 درصدی آن نسبت به شرایط بدون تنش شد. میانگین عملکرد دانه ژنوتیپها در شرایط بدون تنش 8955 کیلوگرم و در شرایط تنش ۳۹۹۷ کیلوگرم در هکتار بدست آمد. با استفاده از روش رتبهبندی، ژنوتیپهای 13، 20، 8، 9، 5 و 6 بهعنوان متحملترین ژنوتیپها شناخته شدند. این ژنوتیپها بر اساس دیاگرام بایپلات نیز به عنوان برترین ژنوتیپها تحت هر دو شرایط بدون تنش و تنش خشکی آخر فصل شناسایی شدند. میتوان از این ژنوتیپها در برنامههای بهنژادی جهت ایجاد ارقام متحمل به خشکی گندم نان استفاده کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بایپلات؛ تجزیه به مؤلفههای اصلی؛ روش رتبهبندی؛ شاخصهای تحمل تنش | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,581 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,113 |
||