شناسایی ژنوتیپهای متحمل به خشکی گیاه سویا با استفاده از تجزیه به مؤلفههای اصلی و تجزیه کلاستر | ||
| تنشهای محیطی در علوم زراعی | ||
| مقاله 3، دوره 13، شماره 1، بهار 1399، صفحه 27-40 اصل مقاله (387.59 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/escs.2019.1656.1371 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا رهی1؛ حمید نجفی زرینی* 2؛ غلامعلی رنجبر3؛ مهدی قاجار سپانلو4 | ||
| 1دانشجوی دکتری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری | ||
| 2دانشیار گروه بیوتکنولوژی و به نژادی گیاهی دانشگاه علوم کشاورزی ساری | ||
| 3دانشیار گروه اصلاح نباتات. دانشکده علوم زراعی. دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری | ||
| 4دانشیار گروه علوم خاک دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری | ||
| چکیده | ||
| به منظور شناسایی ژنوتیپهای متحمل به خشکی گیاه سویا آزمایشی گلخانهای به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در سال 1396 در دماوند انجام شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل 50 ژنوتیپ سویا و دو سطح آبیاری نرمال و قطع آبیاری در زمان غلاف دهی بود. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که واکنش ژنوتیپهای سویا به شرایط تنش خشکی و بدون تنش متفاوت بود. ژنوتیپهای 2، 14، 21، 38 و 49درهر دو شرایط تنش خشکی و بدون تنش و ژنوتیپهای 25 و 14 فقط در شرایط تنش عملکرد بالایی را نشان دادند. برای تعیین مناسب ترین شاخصها از همبستگی شاخصهای تحمل به خشکی با عملکرد دانهها در شرایط تنش و بدون تنش استفاده شد و بر این اساس از 17 شاخص 10 شاخص قابل اعتماد معین شد و ژنوتیپهای برتر این شاخصها نیز مشخص گردید. ژنوتیپ برتر برای میانگین تولید شاخص بهره وری ، میانگین هندسی، میانگین هارمونیک و شاخص تحمل خشکی ژنوتیپ شماره 14بود و ژنوتیپهای 14 و 25 برای شاخص عملکرد، ژنوتیپهای25 و34 برای شاخص پایداری عملکرد، ژنوتیپ 25 برای شاخص مقاومت به خشکی و شاخص تولید غیر تنشی تنش و ژنوتیپهای 14 و 49 برای شاخص تحمل غیر زیستی و شاخص تحمل تنش تعدیل شده برتر بودند. کلیه شاخصهای تحمل به خشکی در تجزیه به مولفههای اصلی وارد شدند و نتایج نشان داد که مولفههای اول و دوم در مجموع 99/97% واریانس کل را تبیین کردند. شاخصهایی که بالاتر بودن مقادیر آنها نشانه متحمل بودن گیاه به خشکی میباشد، در مؤلفه اول و شاخصهایی که بیشتر بودن آنها مبین حساسیت گیاه به خشکی میباشد در مؤلفه دوم قرار گرفتند. تجزیه کلاستر ژنوتیپها را به 8 گروه تقسیم نمود و ژنوتیپهای2، 14، 21، 23، 42 و 49 در یک گروه قرار داد این ژنوتیپها بر اساس میانگین در هر دو محیط عملکرد خوبی دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آبیاری؛ تجزیه همبستگی؛ تنش غیر زیستی؛ عملکرد | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,416 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 902 |
||