| تعداد نشریات | 22 |
| تعداد شمارهها | 354 |
| تعداد مقالات | 3,733 |
| تعداد مشاهده مقاله | 4,939,123 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,310,842 |
بررسی تاثیر طرح های آبخیزداری در پهنه بندی خطر وقوع سیل با استفاده از عملگرهای فازی (مطالعه موردی: محدوده مطالعاتی درمیان) | ||
| آبخوان و قنات | ||
| دوره 5، شماره 1 - شماره پیاپی 8، آذر 1403، صفحه 101-124 اصل مقاله (2.04 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22077/jaaq.2025.8580.1084 | ||
| نویسندگان | ||
| حنان حنفی1؛ حسین خزیمه نژاد* 2؛ محمد فولادی نصرآباد3 | ||
| 1گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران | ||
| 2دانشیار، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران. | ||
| 3گروه علوم و مهندسی آب، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران | ||
| چکیده | ||
| سیل رویدادی ناگهانی است که در بروز آن عوامل متعددی دخالت دارند. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر طرحهای آبخیزداری در کاهش خطر سیلخیزی در محدوده مطالعاتی درمیان انجام شده است. در این پژوهش از شش معیار اصلی: توپوگرافی، پوشش زمین، مورفولوژی رودخانه، هیدرو اقلیم، زمینشناسی و فعالیتهای انسانی و ۱۰ زیر معیار: ارتفاع، شیب، فرم زمین، پوشش گیاهی، کاربری اراضی، تراکم آبراهه، فاصله از آبراهه، بارش، زمینشناسی و صرفا وجود یا عدم وجود طرحهای آبخیزداری استفاده شده است. همچنین به منظور تعیین وزن هر زیرمعیار در تعیین عوامل تاثیرگذار در وقوع سیل از روش پرسشنامهای و تحلیل سلسله مراتبی AHP در نرمافزار Expert choice استفاده شده است. سپس با استفاده از منطق فازی، پهنهبندی خطر وقوع سیلاب در دو حالت: 1- وجود طرحهای آبخیزداری و 2- عدم وجود طرحهای آبخیزداری در محیط ArcGIS صورت گرفته است. نتایج نشان داد؛ زیر معیار تراکم آبراهه و پوشش گیاهی به ترتیب با اوزان 0/288 و 0/205 دارای بیشترین اهمیت و زیرمعیار ارتفاع با وزن 0/007 دارای کمترین اهمیت در وقوع سیل در محدوده مورد مطالعه مشخص شده اند. همچنین نتایج نشان داد مساحت مناطق با خیلی زیاد از 49567.55 به 60606/82 و مناطق باخطر زیاد از 116976/42به 88824/38 هکتار کاهش پیدا کرده و مساحت مناطق باخطر متوسط از101449/71 به 123260/3 و مناطق باخطرکم از 39126/18 به 64428/01 هکتار افزایش پیدا کرده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عملیات آبخیزداری؛ خطر سیلاب؛ منطق فازی؛ پهنهبندی؛ ArcGIS | ||
| مراجع | ||
|
Mehrabi, A., Karimi, S. and Safipour, M. (2021). Groundwater Potential Assessment Using Sentinel 1 Radar Data Processing and Multi-Criteria Decision Analysis (MCDA) Technique (Case Study: the Sirjan Catchment), Geography and Environmental Planning, 31(2), 1-24. 10.22108/gep.2020.122611.1292 AmirAhmadi, A., Behniafar, A., and Ebrahimi, M. (2011). Flood hazard zonation for Sabzevar urban sustainable development. Geographical Journal of Environmental Planning, 16, 33-17. 10.47176/jwss.23.4.38301 Büchele, B., Kreibich, H., Kron, A., Thieken, A., Ihringer, J., Oberle, P., and Nestmann, F. (2006). Flood-risk mapping: contributions towards an enhanced assessment of extreme events and associated risks. Natural Hazards and Earth System Sciences, 6(4), 485-503. 10.5194/nhess-6-485-2006 Chang, D. Y. (1996). Applications of the extent analysis method on fuzzy AHP. European journal of operational research, 95(3), 649-655. 10.1016/0377-2217(95)00300-2 Das, S. (2020). Flood susceptibility mapping of the Western Ghat coastal belt using multi-source geospatial data and analytical hierarchy process (AHP). Remote Sensing Applications: Society and Environment, 20, 100379. 10.1016/j.rsase.2020.100379 Dash, P., and Sar, J. (2020). Identification and validation of potential flood hazard areas using GIS‐based multi‐criteria analysis and satellite data‐derived water index. Journal of Flood Risk Management, 13(3), e12620. 10.1111/jfr3.12620 EsfandiaryDarabad, F., Rahimi, M., and Pourmortaza, Gh. (2019). Flood zonation of Agerloo Cay Basin using the L-THIA method and fuzzy logic, quantitative geomorphological researches, 8(2), 155-171. Mahmoudzadeh, H., and Bakoi, M. (2018). Flood zoning using fuzzy analysis (case study: Sari city), Journal of Natural Environment Hazards, 7(18), 51-68. 10.22111/jneh.2018.19885.1238 Lotfi, H., and Jafari, M. (2012). Urban Immunization Process with the Purpose of Tackling with Natural Disasters of Floods (The Case Study of Tehran), Geographic Space, 11(36), 283. Hassanzadeh Nafooti, M., and Khajebafghi, H. (2017). Flood Hazard Zoning Using Multiple Criteria Decision Analysis System (Case Study: Sheytoor Watershed in Bafgh), Journal of Watershed Management Research, 7(14), 29-37. 10.22126/arww.2022.6667.1218 Nikolova, V., and Zlateva, P. (2017). Assessment of flood vulnerability using fuzzy logic and geographical information systems. In Information Technology in Disaster Risk Reduction. First IFIP TC 5 DCITDRR International Conference, ITDRR 2016, Sofia, Bulgaria, November 16–18, 2016, Revised Selected Papers 1 (pp. 254-265). Springer International Publishing.10.1504/IJSSCI.2008.017590 Saaty, T. L. (2008). Decision making with the analytic hierarchy process. International journal of services sciences, 1(1), 83-98. Shao, Z., Huq, M. E., Cai, B., Altan, O., & Li, Y. (2020). Integrated remote sensing and GIS approach using Fuzzy-AHP to delineate and identify groundwater potential zones in semi-arid Shanxi Province, China. Environmental Modelling & Software, 134, 104868. 10.1016/j.envsoft.2020.104868 Wu, Y., Zhong, P. A., Zhang, Y., Xu, B., Ma, B., & Yan, K. (2015). Integrated flood risk assessment and zonation method: a case study in Huaihe River basin, China. Natural Hazards, 78, 635-651. 10.1007/s11069-015-1737-3 Wu, Z., Shen, Y., & Wang, H. (2019). Assessing urban areas’ vulnerability to flood disaster based on text data: A case study in Zhengzhou city. Sustainability, 11(17), 4548. 10.3390/su11174548 Rouhollahi, A., Shahidi, A., Akbarpour, A., & E'tebari, B. (2011). Zoning of groundwater quality parameters: A case study in Asadabad region, South Khorasan Province. In Proceedings of the 4th Iran Water Resources Management Conference (Tehran). Retrieved from https://civilica.com/doc/117445. Mollazehi A, Pudineh M, Khosravi M, Armesh M, Dehvari A. (2020). Assessment of the Potential Flood Risk in Sarbaz Drainage Basin. Jgs. 20(58), 241-260. 10.29252/jgs.20.58.241. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 435 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 279 |
||